Trafik Kazalarının yarattığı trafik sıkışıklığının önüne geçmek için Emniyet Genel Müdürlüğü, Türkiye Reasürans Şirketleri Birliği ve Hazine Müsteşarlığı ortaklığında hazırlanan trafik polisinin gelmesinin beklenmesine gerek bırakmayan "Maddi Hasarlı Trafik Kaza Tespit Tutanağı"  uygulaması başlıyor. 

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği çerçevesinde 1 Nisan 2008 den itibaren devreye girecek  uygulamayla, yalnız maddi hasarla sonuçlanan trafik kazalarında taraflar kazanın oluş şekli konusunda mutabakata varıp, kendi kaza tespit tutanaklarını hazırlayarak, trafik polisini beklemeden olay yerinden ayrılabilecek, hazırlananan tutanakta doldurulan forma göre hasarlarını sigorta şirketinden talep edebilecekler.

Sigorta şirketleri poliçelerle birlikte sigortalılarına "Maddi Hasarlı Kaza Tespit Tutanağı" dağıtacaklar.  Maddi hasarlı kazalarda kazaya karışanlar aralarında anlaşma sağlarlarsa bu tutanakları karşılıklı doldurarak hasar için sigorta şirketlerine başvuracaklar.  Ölümlü ve yaralanmalı trafik kazalarında  yine polis çağrılacak.

Tutanağı İndirmek İçin Tıklayınız

Kaza Tespit Tutanağını Dikkatli Doldurun

"Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı" nda;  kaza tarihi ve yerine ilişkin  bilgiler, kazaya karışan araçlarla ilgili bilgiler,  sürücüye ait bilgiler ile trafik poliçesi bilgileri yer almaktadır. Bu bilgiler yanında formda, 2918 sayılı Kanunda yer alan trafik kurallarından 15 adedi yer almakta ve kazaya karışanlardan uygun hali işaretlemeleri beklenmektedir. Tutanakta, çarpışma yeri ve anının taslağının çizilmesinin istendiği bir alan ile sürücülerin kaza ile ilgili görüşlerinin yer aldığı bir bölüm de mevcuttur.

Sigorta şirketlerinin kazanın oluş şekli ile ilgili olarak mümkün olan en açık şekilde bilgilendirilmesi kusur oranlarının tespiti açısından çok önemlidir.  Özellikle çarpışma yerinin ve anının krokisinin açık ve basit bir şekilde çizilmesi ile araç üzerinde meydana gelen hasarlı noktaların işaretleneceği bölümün doldurulması şirketlere yardımcı olacaktır. Günümüzde bir çok kişi  cep telefonu sahibidir. Kazaya karışanlardan  istenen en önemli belgelerden  biri de,  cep telefonları yardımı ile kaza yerinin ve araçların resminin çekilmesi ve bu resimleri tutanak ile beraber sigorta şirketine ulaştırmalarıdır. 

Yeni Uygulamayla Kusur Oranları da  değişti

Yeni uygulama ile trafik kazalarındaki kusur oranı da değişiyor, sadece iki kusur oranı oluyor, yüzde 50 ve yüzde 100. (Trafik polisi tarafından tutulan tutanaklarda da genelde %50 ve %100 kusur oranlarına yer verildiği, tali kusur verilen durumların çoğunluğu oluşturmadığı anlaşılmıştır. )

Daha önceki uygulamada trafik polisleri zabıt tutarken kazaya karışan taraflardan birini yüzde 30, diğerini ise yüzde 70 kusurlu bulabiliyordu. Yani, mevcut uygulamada kusur oranı sıfırdan, 100'e kadardı. Oysa yeni uygulamada, iki kusur oranı olacak; yüzde 100 ya da yüzde 50.  Hiç kusurunuz yoksa, zaten sorun yok. Hasarın tespitinde ise, yeni sistem için sigorta şirketlerine  Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği tarafından birer 'Kaza Kroki Kitapçığı' dağıtıldı. Bu kitapçıklar Emniyet Genel Müdürlüğü'nün yardımları ile hazırlandı. Kaza kroki kitapçığında; tam 39 çeşit kaza profili belirlenmiş durumda. Örneğin, bir kavşaktan dönerken, ana yoldan gelen bir araca önden çarpıldığında, kimin kusurlu olduğu ve kusur oranı kitapçıkta gösteriliyor.

Sigorta şirketleri, sürücülerin gönderdikleri kaza tespit tutanaklarından kazanın oluş şekline bakıp, ardından ellerindeki kaza kroki kitapçığından, kazanın sorumlusunu/sorumlularını ve kusur oranını tespit edip, hasarı belirleyerek, ödeyecekler.

Söz konusu krokiler her bir şirket tarafından standart olarak kullanılıyor olsa da bazı durumlarda şirketlerin aynı kroki üzerinden farklı kusur oranlarına ulaşmaları da ihtimal dahilindedir. Bu durumda, Hazine Müsteşarlığı tarafından yayımlanan Genelgeye uygun olarak iki şirket arasındaki görüş ayrılığının çözümüne yönelik olarak şirketlerden tamamen bağımsız bir komisyon kurulacaktır. Komisyonun kararı her iki taraf için de bağlayıcılık arz edecektir.

TRAFİK KAZA TESPİT TUTANAĞI HAZIRLAMA VE HASAR TAZMİN SÜRECİ

• Kazaya karışan araçların mutlaka Trafik Poliçeleri olmalıdır
• Kazaya karışan sürücülerin mutlaka ehliyetleri olmalıdır
   

1.  Yalnız maddi hasarlı trafik kazalarında taraflar kazanın oluş şekli üzerinde  anlaşırlarsa "Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı"nı dolduracak ve  imzalayacaklar. 

2.  Kazaya karışan tarafların tamamı tarafından imzalanmayan tutanaklar geçerli kabul edilmeyecektir.

3.  İkiden fazla motorlu aracın karıştığı trafik kazalarında veya gerek görüldüğünde birden fazla form kullanılabilir. Düzenlenen tutanaklar fotokopi yoluyla çoğaltılabilir.

4.  Formlar kopyalanabilir nitelikte ve en az 2 nüsha olacak şekilde Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliğince Kara Araçları Sorumluluk ile Kara Araçları sigorta branşlarında ruhsat sahibi olan sigorta şirketlerinden toplanan talebe göre bastırılır. Form basım maliyetleri talep edilen miktara göre talep sahibi şirketler tarafından karşılanır.

5.  Bu şekilde düzenlenen Tutanak Trafik Zabıtasınca düzenlenen Trafik Kaza Tespit Tutanağı hükmündedir.

6.  Tutanak ile beraber araçlar kaza yerinden kaldırılmadan mümkünse araçların fotoğrafları çekilir ve fotoğraflar tutanak ile beraber değerlendirilir.

7.  Hak sahipleri karşı tarafın Karayolu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) poliçesini veya kendi araçlarının kasko sigortası poliçesini düzenleyen sigorta şirketine yukarıdaki madde hükmüne uygun olarak doldurdukları Tutanak ve varsa fotoğraflar ile başvuracaklardır.

8.  Başvurulan sigorta şirketi en geç takip eden  işgünü  sonuna kadar Tutanağı ve varsa fotoğrafları elektronik ortamda Trafik Sigortaları Bilgi Merkezi'ne (TRAMER) iletir.

9.  TRAMER, Tutanağı ve varsa fotoğrafları başvuru konusu trafik kazası ile ilgili Trafik Sigortası şirketine veya Kasko Sigortası poliçesini düzenleyen sigorta şirketine en geç bir günlük gecikmeyle elektronik ortamda iletir.

10.  Sigorta şirketleri TRAMER tarafından gönderilmesini müteakip 3 iş günü içinde  bu Genelge ekinde yer alan kaza krokileri ve Tutanak çerçevesinde %0, %50 ve %100 oranlarına göre sorumluluk değerlendirmesini yapar. Her bir şirket kendi sorumluluk değerlendirmesi sonucunu elektronik ortamda TRAMER'e iletir. Sigorta şirketlerinin, değerlendirme sonuçlarına elektronik ortamda gerçek zamanlı ulaşabilmelerini teminen gerekli alt yapı TRAMER tarafından oluşturulur.

11.  İlgili sigorta şirketleri tarafından bildirilen değerlendirmelerde mutabakata varıldığının TRAMER tarafından tespiti halinde, sorumluluk oranları ilgili sigorta şirketlerine bildirilir.

12.  Sigorta şirketlerince yukarıdaki hükümler çerçevesinde varılan mutabakat, süresinde değerlendirmesini iletmeyen diğer şirketler için de bağlayıcıdır. İlgili şirketlerden birisi sorumluluk değerlendirmesi yukarıdaki hükümlere uygun olarak TRAMER'e göndermesine rağmen diğer şirketler süresi içinde göndermemişlerse değerlendirme gönderen şirketin belirlediği sorumluluk oranları esastır.

13.  TRAMER tarafından 9 uncu maddeye göre yapılan gönderimi izleyen 3 iş gününde yapılan şirket değerlendirmelerinde farklı sonuçlara ulaşıldığının tespiti halinde Tutanak ve varsa fotoğraflar TRAMER tarafından bu Genelgenin 17 nci maddesine göre TRAMER bünyesinde oluşturulan ilgili Tutanak Değerlendirme Komisyonuna (Komisyon) sunulur. Komisyon, Tutanağı ve varsa çekilen fotoğrafları inceleyerek sorumluluk oranlarını %0, %50 ve %100 oranları çerçevesinde kesin olarak belirler. Sonuç TRAMER aracılığıyla ilgili şirketlere elektronik ortamda bildirilir.

14.  İlgili sigorta şirketi yukarıdaki maddeler kapsamında kendisine sorumluluk oranlarının iletilmesinin ve gerekli belgelerin tamamlanmasının ardından sekiz iş günü içinde tazminatı ödeyecektir. Kara Taşıtları Kasko Sigortasına ilişkin hükümler saklıdır.

15. TRAMER hak sahiplerinin tutanak incelemesinin hangi aşamada olduğunu internet üzerinden öğrenmelerini sağlayacak altyapıyı kurar."

16.  Aşağıdaki hallerde trafik kazası tespit tutanağı trafik zabıtası tarafından düzenlenecektir.( Aşağıdaki durumlarda, tutanak taraflarca doldurulmayacak, 155 veya kaza mahalli jandarma bölgesiyse 156 numaralı telefondan trafik zabıtasına haber verilecektir)

a.   Sürücü belgesiz motorlu araç kullanılıyorsa veya yetersiz sürücü belgesi ile motorlu araç kullanılıyorsa,
b.  Sürücüde yaş küçüklüğü varsa,
c.  Sürücüde alkol veya akıl sağlığı şüphesi varsa,
d.  Kazaya karışan araçlardan birinin veya daha fazlasının kamu kurumlarına ait olması,
e.  Kamu kurumlarına ait eşyada zarar meydana gelirse,
f.    Trafik Kazasında sadece 3 üncü kişilere ait eşyalara zarar gelirse,
g.  Kazaya karışan araçlardan birinin veya birkaçının trafik sigortasının bulunmaması,
h.  Trafik kazası ölüm ve/veya bedeni zarar ile sonuçlanmışsa.

17.  Tutanak örnekleri, düzenlenen Trafik Sigortası poliçesine ek olarak ilgili sigorta branşında yetkili olan şirketlerce sigortalılara teslim edilir.

18.  Bu Genelge kapsamında trafik kazalarında kusur değerlendirmesi yapmak üzere Birlik Yönetim Kurulu Kararı ile TRAMER bünyesinde yeterli sayıda Komisyon kurulur. Her Komisyon biri başkan olmak üzere 3 üyeden oluşur. Komisyonların Başkan ve üyeleri, yetkili oldukları bölgeler Birlik Yönetim Kurulu tarafından belirlenir. Komisyon üyelerinin ücret ve sair mali hakları, TRAMER tarafından karşılanır. Komisyon çoğunlukla karar verir. Komisyon üyeleri çekimser oy kullanamaz. Oylamada eşitlik olması halinde Komisyon başkanının oy kullandığı oran karara esas alınır. Komisyon gelen işleri en çok 3 iş günü içinde sonuçlandırmak zorundadır.

Yukarıdaki maddelerin incelenmesinden görüleceği üzere, sigorta şirketleri en geç ihbarı takip eden iş günü sonuna kadar tutanakları ve varsa fotoğrafları TRAMER'e aktaracaklardır. Bu işlemin amacı, TRAMER nezdinde bir veri bankası oluşturulması, kazaya ait bilgilerin Emniyet Genel Müdürlüğü'nün ilgili birimlerine aktarılması ve kazaya karışan araçları teminat altına alan sigorta şirketlerinin aynı anda olaydan haberdar edilmesidir. Şirketlerin aynı anda haberdar edilmesindeki tutanakların şirketler tarafından hızlı bir şekilde değerlendirilmesidir.